📌 Hızlı özet

Ankara’daki yeminli tercüme ofisimiz apostil, tasdik ve noter onaylı çeviriyi aynı dosyada yürütür. Belge ve hedef ülkeyi yazın; sırayı birlikte netleştirelim.

Almanya'da Eczacı ve Diş Hekimi Approbation: Belgeler ve Tercüme

Türkiye'de diş hekimliği veya eczacılık okuyan biri Almanya'da mesleğini ancak Approbation ile, yani süresiz meslek izniyle yapabiliyor. Bu izni federal bir kurum değil, çalışmak istediğiniz eyaletin makamı veriyor. Bu yüzden belge listesi, harçlar ve özellikle tercüme kuralı eyaletten eyalete değişiyor.

Bu sayfa iki meslek için ortak süreci, eyalet makamlarının kendi sayfalarında yazan kuralları ve dosyaların en sık takıldığı noktaları anlatıyor. Eyalete göre değişen ya da resmi kaynakta bulamadığımız noktaları açıkça öyle işaretledik; Türkiye'de yapılan çevirinin kabulü bunların başında geliyor. Diğer meslekler ve genel denklik süreci için: Almanya denklik rehberi.

Son güncelleme: 28 Eylül 2026

Süreç: altı adım

Sıra her iki meslekte aynı. Süreyi belirleyen Türkiye'deki hazırlık değil, eyalet makamının inceleme takvimi ve sınav tarihleri; bu yüzden gün sayısı taahhüt etmiyoruz.

Süreç zaman çizelgesi
Adım Süre Kurum Not
1. Eyaleti seçmek Başvurudan önce Çalışılacak eyaletin Approbation makamı Makam, belge listesi ve tercüme kuralı eyalete göre değişir
2. Türkiye'de belgeleri hazırlamak Belgeye göre Üniversite, meslek odası, e-Devlet Süreli belgeler (adli sicil, iyi hal, sağlık raporu) en sona
3. Onaylı kopya ve tercüme Çoğu dosyada birkaç iş günü Yeminli tercüman, noter Tercümenin kabul edilip edilmediği eyalete göre değişir — aşağıya bakın
4. Başvuru Eyalete göre Approbationsbehörde Başvuru harcı eyalete göre değişir
5. Eşdeğerlik incelemesi veya bilgi sınavı Aylar sürebilir Makam; gerekirse ZAB bünyesindeki GfG Yazılı feragatle doğrudan Kenntnisprüfung seçilebilir
6. Mesleki dil sınavı Sınav takvimine bağlı Zahnärztekammer veya Apothekerkammer Genel dil belgesi ayrıca istenebilir

Eşdeğerlik incelemesi mi, bilgi sınavı mı?

Türkiye gibi AB dışı bir ülkede alınmış diploma için makam önce eğitimin Alman eğitimine eşdeğer olup olmadığına bakıyor. Eşdeğerlik belgelerden belirlenemiyorsa ya da ancak orantısız bir çabayla belirlenebiliyorsa bilgi sınavı (Kenntnisprüfung) isteniyor.

Belgeye dayalı inceleme (Gutachten)

Makam gerekirse ZAB bünyesindeki Gutachtenstelle für Gesundheitsberufe'den (GfG) rapor ister. GfG karar vermez, rapor hazırlar. Masraf başvuru sahibinden alınır; Bayern bunun 3.000 avroya kadar çıkabileceğini yazıyor. Eğitimde eksik bulunursa yine sınav gündeme gelebilir.

Doğrudan bilgi sınavı

Eşdeğerlik incelemesinden yazılı olarak feragat edip doğrudan sınava girmek mümkün (Bayern ve Baden-Württemberg bunu açıkça yazıyor). Bayern'de sınav sözlü ve uygulamalı, ücreti deneme başına yaklaşık 1.200 avro.

Hangi yolun daha uygun olduğu, transkriptinizin Alman müfredatına ne kadar yakın olduğuna ve beklemeye ne kadar zamanınız olduğuna bağlı. Transkript ders saatlerini ve uygulama sürelerini gösteriyorsa belgeye dayalı inceleme anlamlı; göstermiyorsa ya da rapor masrafı ve süresi sizin için ağırsa sınav yolu öne çıkıyor.

Dil şartı

Approbation için mesleki dil sınavı (Fachsprachprüfung) gerekiyor. Diş hekimleri için sınavı eyaletin diş hekimleri odası (Zahnärztekammer), eczacılar için eczacılar odası (Apothekerkammer) ya da bu odaların yetkilendirdiği kurum yapıyor. Berlin diş hekimleri için C1 seviyesini ve üç yıldan eski olmayan genel B2 belgesini belirtiyor; Bayern'de diş hekimi sınavı 476 avro, eczacı sınavı 400 avro. Bayern, başka eyaletlerin odalarında verilmiş eşdeğer sınavları da kabul ediyor.

Türkiye'den hazırlanan belgeler

Eyaletler arasında küçük farklar var; aşağıdaki liste Bayern'in eczacılar için yayımladığı listeyi ve diğer eyalet sayfalarında ortak olan belgeleri esas alıyor. Kesin liste için başvuracağınız makamın güncel formuna bakın.

  • Diploma ve ders/saat dökümü (transkript, mümkünse ders içerikleri)
  • Türkiye'de mesleği yapma yetkisini gösteren belge (meslek odası kaydı)
  • Son yıllarda çalışılan ülkelerden iyi hal (good standing) belgesi — başvuruda üç aydan eski olmamalı
  • Altı aydan uzun yaşanan her ülkeden adli sicil kaydı — üç aydan eski olmamalı
  • Sağlık raporu — üç aydan eski olmamalı
  • Çalışma belgeleri, kronolojik özgeçmiş, doğum belgesi, pasaport
  • Dil belgeleri

İyi hal ve mesleki kayıt belgeleri mesleğe göre farklı kuruluşlardan alınıyor: diş hekimleri Türk Dişhekimleri Birliği'ne bağlı dişhekimleri odalarına, eczacılar Türk Eczacıları Birliği'ne bağlı eczacı odalarına kayıtlı. Adli sicil kaydı e-Devlet'ten alınabiliyor.

Tercüme ve kopya onayı: eyalete göre değişen kural

Bu bölüm dosyanın en belirsiz ve en pahalı kısmı; bu yüzden eyalet makamlarının kendi ifadelerine dayanıyoruz.

Eyalet Tercüme Kopya onayı
Bayern Almanya'da resmi atanmış veya yeminli tercümanın çevirisi. Yurt dışında yapılan çeviri esas olarak kabul edilmiyor; Almanya'da yeminli tercümana kontrol ettirilebilir. Mühür kullanan bir makam veya noter
NRW Kural Almanya'da yeminli tercüman. Yurt dışında yapılan çeviri, Alman temsilciliği doğruluğunu onaylarsa eşdeğer sayılıyor. Yalnızca yetkili makamca yapılan onay
Berlin, Baden-Württemberg "Nitelikli Almanca çeviri" isteniyor; tercümanın kim olacağına dair açık hüküm bulamadık Resmi onaylı kopya

Pratik sonucu şu: Türkiye'de yapılan yeminli ve noter onaylı Almanca çeviri her eyalette tek başına yeterli değil. Başvuracağınız eyalet netleşmeden çeviriye başlamamanızı, eyaletin kuralını makamın sayfasından ya da yazılı olarak teyit etmenizi öneriyoruz. Bayern gibi yurt dışı çeviriyi kabul etmeyen bir eyalette, çevirinin Almanya'da yeminli bir tercümana kontrol ettirilmesi makamın kendisinin gösterdiği yol.

Dosyalar en sık nerede takılıyor

  • Türkiye'de yapılan çevirinin eyalette kabul edilmemesi

    Bu, en az bilinen ve en pahalı sorun. Bayern'in Approbation makamı yurt dışında yapılmış çevirileri esas olarak kabul etmiyor; kabul ettiği çeviri, Almanya'da resmi olarak atanmış veya yeminli bir tercümanın yaptığı çeviri. NRW de aynı kuraldan başlıyor; yurt dışında yapılmış bir çeviriyi ancak Almanya'nın o ülkedeki temsilciliği doğruluğunu onaylarsa kabul ediyor.

    Nasıl önlenir: Başvuracağınız eyaletin çeviri kuralını dosyayı açmadan önce makamın kendi sayfasından ya da yazılı olarak teyit edin. Türkiye'de yapılan çeviri kabul edilmeyecekse, bu çevirinin Almanya'da yeminli bir tercümana kontrol ettirilmesi Bayern'de açıkça mümkün ve tamamen yeniden çeviriden genelde daha hesaplı.

  • Süreli belgelerin eskimesi

    Adli sicil kaydı, iyi hal (good standing) belgesi ve sağlık raporu çoğu eyalette başvuru tarihinde üç aydan eski olmamalı. Dosya tercüme ve onay aşamasında uzadığında, işin başında alınan belge başvuru günü geçersiz sayılabiliyor.

    Nasıl önlenir: Bu üç belgeyi diğerleri hazır olduktan sonra, başvurudan hemen önce alın ve çevirin.

  • Transkriptte ders saatlerinin eksik olması

    Eşdeğerlik incelemesinde makam, Türkiye'deki eğitimin içeriğini ve süresini Alman eğitimiyle karşılaştırıyor. Ders adlarını veren ama saatleri ve uygulama sürelerini göstermeyen bir transkript, incelemeyi zorlaştırıyor ve bilgi sınavına yönlendirilme ihtimalini artırıyor.

    Nasıl önlenir: Üniversiteden ders içeriklerini ve teorik/uygulama saatlerini gösteren belgeyi ayrıca isteyin; tercümede tablo düzenini ve saatleri eksiksiz koruyun.

  • Onaysız kopya göndermek

    Makamlar belgelerin aslını ya da onaylı kopyasını istiyor. Bayern mühür kullanan bir makamın veya noterin onayladığı kopyayı kabul ediyor; NRW yalnızca yetkili makamca yapılmış onayları sayıyor.

    Nasıl önlenir: Kopya onayını kimin yapacağını eyaletin listesinden kontrol edin; gerekirse onayı Almanya'da ya da Alman temsilciliğinde yaptırın.

  • Belgeyi yanlış meslek kuruluşundan almak

    İyi hal ve mesleki kayıt belgeleri mesleğe göre farklı kuruluşlardan alınıyor: diş hekimleri Türk Dişhekimleri Birliği ve bağlı dişhekimleri odalarına, eczacılar Türk Eczacıları Birliği ve bağlı eczacı odalarına kayıtlı. Hekimlerin kuruluşu olan Türk Tabipleri Birliği diş hekimi ve eczacı için doğru kurum değil.

    Nasıl önlenir: Belgeyi kayıtlı olduğunuz meslek odasından isteyin ve üzerinde kayıt tarihinin, disiplin durumunun ve belgenin tarihinin açıkça yazdığından emin olun.

Bizim yaptığımız

Türkiye tarafındaki hazırlığı yürütüyoruz: belge listesini eyaletinize göre çıkarıyor, diploma, transkript, meslek odası ve adli sicil belgelerinin Almanca yeminli tercümesini ve noter onayını yapıyor, süreli belgelerin başvuru gününe geçerli kalacak şekilde sıralanmasını planlıyoruz. Transkriptte tablo düzenini ve ders saatlerini eksiksiz koruyoruz; eşdeğerlik incelemesi bu ayrıntıya bakıyor.

Çeviri konusunda net olmak istiyoruz: eyaletiniz Türkiye'de yapılan çeviriyi kabul etmiyorsa bunu dosyanın başında söylüyor ve yolu buna göre kuruyoruz. Size kabul edilmeyecek bir çeviri satmak, dosyanın aylar sonra geri dönmesi demek.

Sık sorulanlar

Approbation başvurusuna kim karar veriyor?
Çalışmak istediğiniz eyaletin Approbation makamı. Örneğin Bayern'de bölge yönetimleri (Regierung), Berlin'de LAGeSo, Baden-Württemberg'de Stuttgart Bölge Başkanlığı'na bağlı Landesprüfungsamt, NRW'de Münster Bölge Yönetimi. Karar ve belge listesi eyalete göre değişiyor.
ZAB ya da GfG başvuruma karar veriyor mu?
Hayır. ZAB bünyesindeki Gutachtenstelle für Gesundheitsberufe (GfG) 2016'dan beri eyalet makamları adına eşdeğerlik raporu hazırlıyor, ama kararı eyalet makamı veriyor. Raporun masrafı başvuru sahibinden alınıyor; Bayern bu masrafın 3.000 avroya kadar çıkabileceğini belirtiyor.
Eşdeğerlik incelemesi yerine doğrudan sınava girebilir miyim?
Evet. Bayern ve Baden-Württemberg, başvuru sahibinin eşdeğerlik incelemesinden yazılı olarak feragat edip doğrudan bilgi sınavına (Kenntnisprüfung) girebileceğini açıkça belirtiyor. Bayern'de sınav ücreti deneme başına yaklaşık 1.200 avro.
Hangi dil belgesi gerekiyor?
Mesleki dil sınavı (Fachsprachprüfung) gerekiyor; diş hekimleri için Zahnärztekammer, eczacılar için Apothekerkammer ya da yetkilendirdiği kurum yapıyor. Berlin diş hekimleri için C1 seviyesini ve üç yıldan eski olmayan genel B2 belgesini belirtiyor. Seviye ve sınavı yapan kurum eyalete göre değişebildiği için başvuracağınız eyaletin sayfasından teyit edin.
Türkiye'de yaptırdığım yeminli ve noter onaylı Almanca tercüme kabul edilir mi?
Eyalete bağlı. Bayern yurt dışında yapılmış çevirileri esas olarak kabul etmiyor. NRW, yurt dışında yapılmış çeviriyi ancak Almanya'nın o ülkedeki temsilciliği doğruluğunu onaylarsa kabul ediyor. Berlin ve Baden-Württemberg için açık bir hüküm bulamadık. Başvurudan önce eyaletinizin kuralını teyit etmenizi öneriyoruz.
Belgeler ne kadar yeni olmalı?
Adli sicil kaydı, iyi hal belgesi ve sağlık raporu çoğu eyalette başvuru tarihinde üç aydan eski olmamalı. Bu yüzden bu belgeleri en sona bırakmak gerekiyor.
Approbation beklerken çalışabilir miyim?
Bazı durumlarda geçici mesleki çalışma izni (Berufserlaubnis) verilebiliyor. NRW bu iznin kural olarak iki yıl için verildiğini ve izin ya da uzatma için bir hak doğmadığını belirtiyor.
Diplomama apostil gerekiyor mu?
İncelediğimiz eyalet sayfaları apostili genel bir şart olarak yazmıyor; bazı makamlar belgenin gerçekliğini gerektiğinde Almanya'nın Türkiye'deki temsilciliği üzerinden teyit ettiriyor. Apostil için makamın belge listesine bakın; istenmişse Türkiye'de kaymakamlık veya valilikten alınır, Dışişleri Bakanlığı apostil vermez.

Kaynaklar

Tüm sürecin tek elden takibi için hemen yazın

Başvuracağınız eyaleti ve mesleğinizi yazın; belge listesini ve çeviri kuralını dosyayı açmadan netleştirelim.

İlgili rehber ve süreç paketleri